Nguyễn Ảnh Thủ, Quận 12, TPHCM
Thứ 2 - Thứ 6 : 09.00 Sáng - 09.00 Tối

Phòng Khám Hồng Nhan · Tin Tức

Áp Lực Động Mạch Phổi (ĐMP) Đo Bằng Siêu Âm Tim Như Thế Nào?

Rất nhiều người quen, bệnh nhân, đồng nghiệp, thậm chí bác sĩ chuyên khoa tim mạch hỏi ý kiến tôi về kết quả siêu âm tim có kết luận tăng áp động mạch phổi. Tôi xin nói lại cho rõ về vấn đề này như sau.

✦

Thứ nhất, áp lực ĐMP là áp suất đo được trong động mạch đưa máu từ buồng tim bên phải lên phổi để trao đổi lấy oxy. Áp lực này được tính bằng đơn vị milimét thủy ngân (mmHg). Thông thường áp lực này dao động từ 8 - 20 mmHg.

Tăng áp lực ĐMP nhẹ khi áp lực ĐMP tâm thu từ 25 tới 45 mmHg;

Tăng áp lực ĐMP vừa khi áp lực ĐMP tâm thu từ 46 tới 65 mmHg;

Tăng áp lực ĐMP nặng khi áp lực ĐMP tâm thu > 65 mmHg.

Vì nó phản ánh sức cản mà tim phải vượt qua để bơm máu lên phổi nên áp lực này rất quan trọng để đánh giá tuần hoàn phổi (tiểu tuần hoàn) và chức năng tim.

Thứ hai, việc đo áp lực ĐMP bằng siêu âm tim là phương pháp hay được sử dụng nhất vì dễ dàng thực hiện, rất có giá trị trong sàng lọc, chẩn đoán và theo dõi dọc thời gian.

Cách đo áp lực ĐMP trên siêu âm thông thường là qua dòng hở van ba lá để xác định chênh lệch áp lực giữa nhĩ phải và thất phải, từ đó ước tính được áp lực của thất phải. Công thức hết sức đơn giản:

Áp lực tâm thu ĐMP = Áp lực thất phải thì tâm thu = Chênh áp Doppler đo được + Áp lực tâm nhĩ phải (ước tính).

Cách đo này vẫn phải sử dụng cách “gán” áp lực tâm nhĩ phải (thông thường dao động từ 2 - 10 mmHg).

Vậy nên chúng ta thấy con số đo được không phải là dấu hiệu khách quan tuyệt đối vì liên quan đến máy móc và cả kinh nghiệm của bác sĩ siêu âm tim. Chỉ cần đặt đầu dò không đồng trục với dòng hở van tim, bắt nhầm phổ của một dòng chảy khác hay đơn giản mỗi bác sĩ sẽ ước tính khác nhau giá trị “gán” cho áp lực nhĩ phải đã có kết quả rất khác nhau.

Ví dụ: hình ảnh minh họa của kết quả siêu âm mà bệnh nhân lo lắng gửi cho tôi. Áp lực tâm thu ĐMP được đo 33 mmHg. Kết luận đưa ra “Tăng áp ĐMP” không sai (trên 25) nhưng chắc không đúng vì không chỉ ra cách đo, cũng chẳng ghi ước tính áp lực nhĩ phải bao nhiêu. Chỉ cần ước tính là 2 mmHg, áp lực ĐMP lại trở về bình thường so với việc gán cho nó con số cao nhất là 10 mmHg.

Chính vì vậy, việc kết luận tăng áp ĐMP trên siêu âm tim, các bác sĩ cần rất thận trọng khi đo đạc, ước tính áp lực nhĩ phải, và quan trọng hơn nữa là phải nghĩ đến nguyên nhân nào dẫn đến tình trạng lâm sàng nguy hiểm này.

Còn đối với người dân, cầm kết quả trên tay mà bác sĩ không nói gì xin đừng vội hốt hoảng lo lắng. Tăng áp động mạch phổi là một triệu chứng nguy hiểm nhưng nhiều khi chỉ là một con số chưa chính xác, được đo bằng một công cụ không phải khách quan tuyệt đối.

Vậy nên, quan trọng nhất là cần lắng nghe sự hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa cũng như diễn biến của chính cơ thể mình, các bạn ạ!

Áp Lực Động Mạch Phổi (ĐMP) Đo Bằng Siêu Âm Tim Như Thế Nào?