Máy Chụp Cắt Lớp Vi Tính Động Mạch Vành (CT Scan Động Mạch Vành)

Ông là người tầm thước, chơi thể thao đều đặn. Yếu tố nguy cơ tim mạch là tăng huyết áp đã được khống chế tốt bằng 1 viên thuốc mỗi ngày. Đau ngực không điển hình đúng một lần duy nhất, nhưng vì rất cẩn thận nên gia đình đưa ông đến khám bệnh viện chuyên khoa.

Ngay lập tức, như đại bộ phận các cơ sở y tế cấp cao, bệnh nhân được chụp cắt lớp đa dãy - một phương tiện hiện đại nhưng cũng đi kèm với tốn tiền và phải chịu lượng thuốc cản quang và tia X nhất định. Kết quả hẹp 70-80%, do đó đương nhiên bệnh nhân được nhập viện cấp cứu để chuẩn bị đặt stent khơi thông chỗ hẹp.

Vậy nhưng khi khám kỹ và hỏi bệnh, bác sĩ không nghĩ đến cơn đau do thiếu máu cơ tim vì tiêu chuẩn đơn giản nhất là thường xảy ra khi gắng sức lại không có. Ông vẫn tập thể thao bình thường, thậm chí khoẻ hơn những người cùng trang lứa. Các xét nghiệm khác, đặc biệt là men tim siêu nhạy cho bệnh lý mạch vành (Troponin T), âm tính! Thông thường, những trường hợp này bác sĩ sẽ cho bệnh nhân làm nghiệm pháp gắng sức (chạy trên thảm lăn hoặc đạp xe đạp tại chỗ). Nếu nhịp tim đập nhanh lên tối đa mà không đau ngực hay biến đổi điện tâm đồ, sẽ kết luận nghiệm pháp âm tính, bệnh nhân được về dùng thuốc tiếp tục mà không cần chụp chiếu gì nữa.

Vậy nhưng vì có kết quả chụp hẹp gần 80% nên là chống chỉ định chạy gắng sức, bác sĩ đành yêu cầu bệnh nhân lấy bằng được đường link hình ảnh của bệnh viện bạn. Chuyển đổi số nhưng vì chưa có quy chuẩn rõ ràng nên mỗi bệnh viện một kiểu: nơi thì scan lên dạng PDF, nơi chỉ có kết quả gõ máy tính, có nơi tệ hơn là yêu cầu nhân viên y tế chụp ảnh bằng điện thoại cá nhân rồi đẩy lên hệ thống lưu trữ hình ảnh (PACS)…

Cuối cùng, mất cả buổi sáng bác sĩ cũng đọc lại được phim chụp và thật may mắn mức độ hẹp chỉ 60%! Bệnh nhân được chạy gắng sức và không ngoài dự tính, kết quả âm tính ở mức nhịp tim hơn 140 ck/phút. Cả bác sĩ và gia đình đều mừng, bác bệnh nhân chỉ cần dùng thêm Aspirin và hạ mỡ máu, vui vẻ ra về, hẹn tái khám 6 tháng/lần.

Bác sĩ đã nói nhiều lần: giữa giải phẫu và chức năng, chúng ta luôn nên coi trọng vế sau. Cơ thể con người là một kho tàng bí ẩn, có những thiếu hụt về giải phẫu được bù đắp rất tài tình. Ví như bố của bác sĩ chụp động mạch vành tắc hoàn toàn 100% động mạch chính bên trái (LAD) từ năm 2009. Bác sĩ và các chuyên gia thống nhất không làm gì, và đến giờ này cái động mạch ấy vẫn tắc nhưng ông vẫn đang sống bình an!

2 điều bác sĩ muốn nhấn mạnh ở đây là:

Thứ nhất, những xét nghiệm đắt tiền, dù nghe rất khách quan, đều không thể tuyệt đối chính xác. Việc kiểm tra lại nếu không phù hợp với lâm sàng là đặc biệt quan trọng, đây chính là vai trò không thể thiếu được của bác sĩ. Nếu không sàng lọc, khám bệnh cẩn thận trước khi chỉ định các xét nghiệm, đến một ngày AI sẽ thay thế và các trường đại học không còn đào tạo bác sĩ y khoa.

Thứ hai, vai trò của các xét nghiệm đánh giá chức năng cần phải được thực hiện trên các trường hợp người bệnh không có triệu chứng cơ năng. Hiện nay, chúng ta có 3 phương pháp như điện tâm đồ gắng sức, siêu âm gắng sức bằng thuốc tăng co bóp và nhịp tim, chụp đồng vị phóng xạ (Scintigraphy) cơ tim.

Cộng hưởng từ (MRI) bắt đầu được sử dụng để chẩn đoán thiếu máu cơ tim. Bác sĩ tin rằng đây sẽ là hướng đi trong tương lai gần vì là một thăm dò an toàn và có khả năng khẳng định tế bào cơ tim còn sống hay đã hoại tử hoàn toàn - yếu tố quyết định để bác sĩ lựa chọn phương pháp khai thông (đặt stent, mổ bắc cầu) dòng máu đến vùng tế bào đó hay chỉ điều trị nội khoa đơn thuần.

Cuối cùng, bác sĩ xin khẳng định: máy chụp cắt lớp đến 512 dãy là hoàn toàn đủ thấy rất chính xác giải phẫu động mạch vành. Không nên bị “gạ” đi chụp bằng những máy hàng nghìn dãy đang được quảng cáo khắp mọi nơi. Sai số kết quả chụp chủ yếu do yếu tố con người chứ không phải vì cái máy đâu ạ!

Chúc mọi người một cuối tuần bình an