THẤP TIM Và Những Hiểu Lầm

Tối về thấy Ông Bà đang xem phim truyền hình, bác sĩ tự nhiên nghe được đoạn thoại một bà mẹ không dám truyền máu cho con trai vì bản thân hồi nhỏ bị "khớp đớp tim"

Thật là một sự trùng hợp kỳ lạ nên bác sĩ xin chia sẻ những sai lầm thường gặp về THẤP TIM!

Thứ nhất, “Thấp tim là bệnh tim bẩm sinh” - hoàn toàn không đúng. Bản chất bệnh là biến chứng sau nhiễm liên cầu khuẩn tan huyết nhóm A từ viêm họng, amidan, viêm xoang. Vi khuẩn gây phản ứng miễn dịch "đánh nhầm" các bộ phận khác của cơ thể như khớp, tim, thần kinh, da. Lúc này tim bị tổn thương do viêm dính chứ không phải đẻ ra đã bị. Van dễ bị tấn công nhất chính là van hai lá, rồi đến van động mạch chủ. Van ba lá và van động mạch phổi hầu như không bị, dấu hiệu hở các van này thường là hậu quả của suy tim.

Thứ hai, “Hết đau khớp là hết bệnh” – đây là quan niệm sai lầm nhất! Đau khớp chỉ là biểu hiện cấp tính và thường tự hết sau vài tuần. Nhưng tổn thương tim lại âm thầm, tiến triển dần thành hẹp/hở van tim nhiều năm sau.

Thư ba, những trường hợp hở van tim phát hiện tình cờ khi siêu âm tim đổ cho thấp tim gây ra là điều hoàn toàn không có cơ sở. Rất dễ hiểu trong thấp tim, các kháng thể kháng lại liên cầu sẽ tấn công vào van tim làm viêm các tế bào dẫn đến van tim bị dính lại gây hẹp trước rồi dần dần mép van cong lên gây hở thứ phát. Vậy nên van tim không hẹp mà chỉ hở chắc chắn không phải do thấp tim đâu ạ.

Thứ tư, “Thấp tim là bệnh di truyền” - đây là sai lầm nguy hại nhất đến hạnh phúc của nhiều gia đình. Đúng là có thể nhiều người trong nhà bị nhưng đó là do điều kiện vệ sinh, nhiễm khuẩn liên cầu nhưng không được khám, phát hiện. Chắc chắn không có chuyện thấp tim di truyền từ mẹ sang con. Thực vô lý khi ngăn cản một cuộc hôn nhân vì mẹ cô dâu bị "khớp đớp tim"! Rất mong thông điệp này được lan toả.

Cuối cùng, “Thấp tim vẫn xuất hiện nhiều trong cộng đồng nên cần tăng cường chương trình tiêm phòng thấp". Thực tế rất ít gặp thấp tim ở trẻ lứa tuổi học đường hiện nay. Đây cũng là xu thế chung khi đời sống kinh tế xã hội được nâng cao. Chính vì vậy khi quyết định cho một cháu bé tiêm phòng Penicilline chậm mỗi tháng một lần cho đến tuổi trưởng thành cần hết sức thận trọng. Phải có đầy đủ các bằng chứng chẩn đoán, tránh "đánh nhầm hơn bỏ sót" như trường hợp cô bệnh nhân bị thông liên nhĩ kể trên bị "tiêm oan" cả chục năm trời.

Thấp tim dần là bệnh hiếm, càng vì thế càng cần cẩn thận trọng trong chẩn đoán, điều trị và theo dõi những bệnh nhân này. Mong lắm một ngay Thấp tim chỉ còn trong sách giáo khoa và chúng ta sẽ không còn gặp những trường hợp bệnh van tim do thấp.

Ảnh minh hoạ: thông liên nhĩ — BruceBlaus. When using this image in external sources it can be cited as: Blause, CC BY 3.0, Wikimedia Commons (https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Blausen_0069_AtrialSeptalDefect_02.png)